Nadprodukcja
Mechanizm powstawania nadprodukcji na rynku środków produkcji jest nieco inny. Procesy akumulacji kapitału, wzrost zysków nie stwarzają — jak w przypadku środków masowej konsumpcji — tak wąskich granic możliwości zbytu. Na skutek konieczności stałej renowacji kapitału trwałego, postępu technicznego — rynek środków produkcji wykazuje względną samodzielność i niezależność od rynku środków konsumpcji. Istotne znaczenie ma tu — jak wskazywaliśmy — system kredytowy kapitalizmu, umożliwiający produkowanie niezależnie od faktycznego w danym momencie popytu. Ten sam efekt powodują też czynniki spekulacyjne. Względna niezależność działu I produkcji społecznej od popytu konsumpcyjnego wiąże się również z długim okresem osiągania przez nowe inwestycje pełnej zdolności produkcyjnej. Nowe procesy inwestycyjne stwarzają więc popyt na środki produkcji, nie dając w tym samym czasie przyrostu produkcji. Nadmiar mocy wytwórczych w stosunku do rzeczywistego popytu może się ujawnić dopiero po uruchomieniu i osiągnięciu przez nowe obiekty produkcyjne pełnej zdolności wytwórczej. Podkreślana poprzednio duża niezależność rozwoju działu I produkcji społecznej, rynku środków produkcji od rynku środków spożycia — nie ma charakteru absolutnego. W ostatniej instancji możliwości zbytu w dziale I uzależnione są od warunków panujących na rynku dóbr konsumpcji masowej, gdzie istnieją jak wskazywaliśmy — właściwe gospodarce kapitalistycznej przyczyny wolniejszego rozwoju popytu od możliwości produkcji.